Systemy odwróconej osmozy to bez wątpienia najskuteczniejszy sposób na uzyskanie krystalicznie czystej wody w domowych warunkach. Jednak nawet najlepsza membrana osmotyczna nie na wiele się zda, jeśli nie będziemy mieli gdzie tej wody zmagazynować. Proces filtracji osmotycznej jest bowiem z natury powolny – woda przesącza się przez membranę dosłownie kropla po kropli. Abyś nie musiał czekać dziesięciu minut na napełnienie jednego czajnika, system potrzebuje bufora. Tym cichym bohaterem Twojej kuchni jest właśnie zbiornik ciśnieniowy. Choć z zewnątrz wygląda jak zwykły metalowy lub plastikowy baniak, jego wnętrze kryje mechanizm, od którego zależy nie tylko wygoda, ale i higiena Twojej wody.
Wybór odpowiedniego modelu często spędza sen z powiek właścicielom filtrów. Czy lepszy będzie większy, żeby nigdy nie zabrakło wody przy wizycie gości, czy może mniejszy, by woda nie stała w nim zbyt długo? Odpowiedź, jak to zwykle bywa, leży gdzieś pośrodku i zależy od Twoich codziennych nawyków.
Spis treści:
- Zbiornik do odwróconej osmozy – jak działa i co kryje w środku?
- Pojemność zbiornika osmozy a realna ilość dostępnej wody
- Ciśnienie w zbiorniku osmozy to podstawa sprawnego działania systemu
- Materiał wykonania zbiornika – stal vs tworzywo sztuczne
- Wymiana zbiornika na nowy – kiedy i dlaczego warto to zrobić?
Zbiornik do odwróconej osmozy – jak działa i co kryje w środku?
Zbiornik do odwróconej osmozy to w rzeczywistości urządzenie dwukomorowe, w którym woda nigdy nie styka się bezpośrednio z powietrzem. Wewnątrz znajduje się gumowa membrana (przepona), wykonana najczęściej z butylowego materiału dopuszczonego do kontaktu z żywnością. W jednej części znajduje się przefiltrowana woda, a w drugiej sprężone powietrze. To właśnie to powietrze wypycha wodę do wylewki, gdy odkręcasz kranik. Dzięki temu woda płynie pod odpowiednim ciśnieniem, nawet jeśli sam proces osmozy w danej chwili zachodzi bardzo powolnie.
Konstrukcja ta ma istotne znaczenie dla zachowania czystości mikrobiologicznej. Ponieważ system jest hermetyczny, woda nie ma kontaktu z otoczeniem, co drastycznie ogranicza ryzyko rozwoju bakterii. Warto jednak wiedzieć, że jakość samej przepony ma znaczenie – tanie, chińskie zamienniki mogą na początku oddawać specyficzny zapach gumy. Dlatego wybierając zbiornik, zawsze upewnij się, że posiada on atest PZH, co gwarantuje bezpieczeństwo dla zdrowia.
Pojemność zbiornika osmozy a realna ilość dostępnej wody
Pojemność zbiornika osmozy to parametr, który budzi najwięcej nieporozumień. Kupując model oznaczony jako „12 litrów”, możesz poczuć się rozczarowany, gdy po wlaniu siedmiu litrów woda w kraniku zacznie tylko słabo kapać. Spokojnie, to nie awaria – to fizyka. Podawana przez producentów pojemność to tzw. pojemność całkowita (brutto). Trzeba jednak pamiętać, że znaczną część tej objętości zajmuje poduszka powietrzna oraz sama gumowa membrana.
W praktyce realna ilość wody, jaką możesz pobrać za jednym razem, wynosi zazwyczaj od 50% do 70% pojemności całkowitej. Ile więc wody faktycznie potrzebujesz? Oto zestawienie, które pomoże Ci podjąć decyzję:
- zbiorniki 3,2 galona (ok. 12 litrów brutto). To standard rynkowy. Pozwalają na pobranie ok. 6–8 litrów wody „na raz”. Idealne dla rodzin 3-4 osobowych, które dużo gotują.
- zbiorniki 2,0 galony (ok. 8 litrów brutto). Doskonały wybór do małych kuchni i szafek pod zlewem, gdzie liczy się każdy centymetr. Wystarczy dla 1-2 osób.
- zbiorniki 11–20 galonów (duże modele pionowe). Stosowane głównie w restauracjach, kawiarniach lub przy bardzo dużym zużyciu wody pitnej.
- zbiorniki kompaktowe (wbudowane). Coraz częściej spotykane w systemach typu „compact” (w obudowie). Ich zaletą jest estetyka, wadą trudniejszy serwis i zazwyczaj mniejsza pojemność (ok. 4-5 litrów netto).
Wybierając rozmiar, kieruj się zasadą świeżości: lepiej, aby woda w zbiorniku wymieniała się na bieżąco. Jeśli mieszkasz sam i wybierzesz ogromny zbiornik, woda może stać w nim zbyt długo, co sprzyja powstawaniu osadów i ewentualnemu pogorszeniu smaku.
Ciśnienie w zbiorniku osmozy to podstawa sprawnego działania systemu
Ciśnienie w zbiorniku osmozy to aspekt, o którym przypominamy sobie zazwyczaj dopiero wtedy, gdy woda z kranika ledwo leci, mimo że zbiornik wydaje się ciężki i pełny. Za ten stan rzeczy odpowiada zazwyczaj zbyt niskie ciśnienie powietrza w dolnej komorze. Właściwe ciśnienie w pustym zbiorniku powinno oscylować w granicach 0,5 – 0,7 bara. Jeśli jest niższe, poduszka powietrzna nie ma siły wypchnąć wody. Jeśli jest wyższe, w zbiorniku zmieści się bardzo mało wody, bo powietrze zajmie zbyt dużą przestrzeń.
Kontrola ciśnienia jest prosta – pod zaślepką na dole lub z boku zbiornika znajdziesz zwykły zaworek samochodowy (wentyl). Możesz sprawdzić ciśnienie zwykłym manometrem samochodowym i w razie potrzeby dobić je pompką rowerową. Pamiętaj tylko, by robić to na pustym zbiorniku (przy otwartej wylewce). Jeśli z zaworka podczas sprawdzania ciśnienia wydostaje się woda, oznacza to, że gumowa przepona pękła i cały zbiornik nadaje się niestety do wymiany.
Materiał wykonania zbiornika – stal vs tworzywo sztuczne
Materiał wykonania zbiornika ma wpływ na trwałość urządzenia, ale też na jego estetykę. Na rynku dominują dwa typy: zbiorniki metalowe (stal malowana proszkowo) oraz zbiorniki plastikowe. Modele metalowe to klasyka. Są bardzo wytrzymałe na wysokie ciśnienie i uderzenia mechaniczne. Ich słabym punktem bywa jednak korozja – jeśli pod zlewem panuje wilgoć lub zbiornik stoi w miejscu narażonym na zalania, po kilku latach na dnie mogą pojawić się ogniska rdzy.
Zbiorniki plastikowe są całkowicie odporne na korozję, co jest ich największym atutem. Są też zazwyczaj lżejsze i wyglądają bardziej nowocześnie. Niektórzy uważają jednak, że stal lepiej izoluje wodę od czynników zewnętrznych. Prawda jest taka, że przy obu typach woda i tak styka się tylko z gumową membraną i (w modelach wysokiej klasy) polipropylenowym wnętrzem, więc materiał zewnętrzny nie wpływa na smak wody. Wybór zależy więc głównie od warunków panujących w szafce oraz Twojego budżetu.
Wymiana zbiornika na nowy – kiedy i dlaczego warto to zrobić?
Wymiana zbiornika na nowy nie jest czynnością, którą wykonuje się tak często jak wymianę wkładów filtrujących, ale jest nieunikniona. Przyjmuje się, że standardowy zbiornik do odwróconej osmozy powinien być wymieniany co 5 do 7 lat. Dlaczego, skoro na zewnątrz może wyglądać jak nowy? Odpowiedź kryje się w higienie. Mimo że woda jest filtrowana, z biegiem lat wewnątrz zbiornika, na gumowej membranie, może osadzać się tzw. biofilm. Jest to naturalna warstwa śluzu bakteryjnego, której praktycznie nie da się usunąć domowymi sposobami płukania.
Kolejnym powodem do wymiany jest zmęczenie materiału gumowej przepony. Ciągłe rozciąganie i kurczenie się gumy sprawia, że po kilku latach może ona stracić elastyczność lub po prostu pęknąć. Jeśli zauważysz, że woda z Twojego filtra ma metaliczny posmak, nieprzyjemny zapach, lub jeśli mimo dopompowania powietrza system nadal działa niewydajnie – nie zwlekaj. Nowy zbiornik to nie tylko komfort pełnego ciśnienia, ale przede wszystkim pewność, że woda, którą pijesz Ty i Twoja rodzina, jest faktycznie tak czysta, jak obiecuje to system odwróconej osmozy.
Dobór zbiornika to ostatni szlif w konfiguracji Twojego domowego źródła wody. Pamiętaj, że to od niego zależy, czy poranna kawa zajmie Ci minutę, czy dziesięć. Jeśli masz wątpliwości co do rozmiaru lub Twoja obecna instalacja zaczyna odmawiać posłuszeństwa, warto skonsultować się z profesjonalistą.
